• Hızlı Erişim
  • Duyurular
  • Duyurular

    Dergimizin Aralık sayısı yayımlanmıştır.

     

    TR DIZIN 2020 Etik Kriterleri  kapsamında, dergimize 2020 yılında gönderilen ve gönderilecek olan yayınlar için Etik Kurul Belgesi zorunlu olacaktır. Bu kapsamda etik kurul izni gerektiren çalışmalar için makalenin yöntem bölümünde ilgili Etik Kurul Onayı ile ilgili bilgilerin (kurul-tarih-sayı) yer verilmesi gerekecektir. Bu nedenle dergimize makale gönderimi yapacak olan aday yazarlarımızın ilgili kriteri göz önünde bulundurarak makalelerini düzenlemeleri önemle rica olunur.

     

     

     


    Bu Dergi DOI ve Crosscheck üyesidir


    Creative Commons Lisansı
    Bu eser Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.

BOSTANZADE MUHAMMED EFENDİ’NİN MANZUM KAHVE FETVASI -TENKİTLİ METİN-
(BOSTANZADE MEHMET EFENDI'S POETRY FATWA ABOUT COFFEE -CRITICAL TEXT )

Yazar : Muhittin ELİAÇIK    
Türü : Telif
Baskı Yılı : 2020
Sayı : 9/4
Sayfa : 1442-1453
Doi : http://dx.doi.org/10.7884/teke.5186


Özet
Osmanlı döneminde hukuki yönü de bulunan fetvâlar nazmen de verilmiş ve Türk edebiyatı böylece orijinal bir türün daha sahibi olmuştur. Fıkhî konuların böyle ilgi çekici bir yolla açıklanması bu fetvâların değerli hâle gelmesine yol açmış ve meraklıları tarafından bu fetvâlar özenle saklanıp şiir mecmualarına kaydedilmiştir. Osmanlı’da fetvâlar umumiyetle mensur biçimde verilmiş, manzum biçimde verilmesi ise fetvâyı veren şeyhülislâm veya müftünün şairliği ile ilgili görülmüştür. Osmanlı’da divan şairleri arasında özel bir yeri bulunan şeyhülislâm ve diğer ilmiye mensuplarının çeşitli tarihlerde birçok manzum fetvâ verdikleri görülmüştür. Bugüne kadar tarafımızca çeşitli şeyhülislam ve müftülere ait 60 civarında manzum fetvâ tanıtılmış olup bunlar genellikle 3-10 beyit arasında kısa manzumelerdir. Bu çalışmamızda ise daha önce iki ayrı makale ile manzum fetvâlarını tanıttığımız Bostanzade Muhammed Efendi’nin kendi yaşadığı dönemde çok ses getirmiş olan 64 beyitlik kahve fetvâsının tenkitli metni açıklanmaktadır. Öneminden dolayı bu fetvânın çeşitli tarihlerde meraklılarınca birçok yazma nüshaya kaydedilmiş olması ne kadar çok okunduğunu göstermektedir. Ancak, farklı nüshalara kaydedilmiş olması kelime ve ibarelerinde epey farklılığın oluşmasına sebep olmuştur. Bu sebeple sağlam bir metnin ortaya konulması için farklı yazma nüshaların incelenerek tenkitli metnin ortaya konulması gerekli olmuştur. İşte bu makale bu farkları gösterip sağlam bir metnin ortaya konulması amacıyla yazılmaktadır.

Anahtar Kelimeler
Bostanzade Muhammed Efendi, kahve, manzum fetva, tenkitli metin.

Abstract
Fatwas which had a legal aspect in the Ottoman were given were also given as poetry, and Turkish literature thus became the owner of an original genre. The explanation of fiqh issues in such an interesting way has led these fatwas to become valuable, and these fatwas have been carefully kept and recorded in poetry books. In the Ottoman period, fatwas were given in the form of prose in general, and giving them as poetry was seen as poetness of the sheikhulislam or mufti who gave the fatwa. It was observed that the sheikhulislam and other scholars who had a special place among the poets of the divan in the Ottoman Empire gave many verse fatwas in various dates. To date, around 60 poetry fatwas belonging to various sheikhs and mufti have been introduced by us, these are generally short poetry between 3-10 couplets. In this study, 64 couplet coffee fatwa editions which have brought a lot of noise in the period of Bostanzade Muhammed Efendi, where we have introduced poetry fatwas with two separate articles before, are critically introduced. This fatwa was recorded in writing copies by the enthusiasts on various dates due to its importance, and this was an evidence how much was read. However, the fact that it was recorded in different copies caused quite a difference in the words and phrases. For this reason, in order to reveal a solid text, it was necessary to reveal an critical text by scanning and examining different manuscripts. This article is written to show these differences and reveal a solid text.

Keywords
Bostanzade Muhammed Efendi, coffee, poetry fatwa, critical text.

Adres :Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Görükle Kampüsü Nilüfer/BURSA
Telefon :+90224 294 18 85 Faks :
Eposta :tekedergisi@gmail.com

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri