Melih Cevdet Anday, Aylaklar’da kurgulanan kişilerin duygusal, psikolojik durumlarını ayrıntılı bir şekilde ele almıştır. Romandaki kişiler; varoluşlarını “şimdi”den ziyade gelecekte, “gerçek”ten ziyade hayalde aramaktadırlar. Romanın geçtiği mekân olan Şükrü Paşa Konağı, eserdeki hayallerin merkezindedir. Şükrü Paşa Konağı, içinde yaşayanların hayatın gerçeklerinden kopuk, kimi zaman ütopik özellikler gösteren hayallerinin hazin sonucunda ortaya çıkan aylak yaşamları neticesinde yok olur. Bu çalışmada Aylaklar romanındaki kahramanların hayalleri üzerinde durulmuş, bu hayallerin karakterlerin birbirleriyle, toplumla ve yaşamla olan ilişkileri zemininde bireysel ve sosyal etkilerine değinilmiştir. Kahramanların hayalleri; Sigmund Freud, Carl Gustav Jung ve Gaston Bachelard’ın hayal kavramları üzerinden; aylaklıkları, aylaklık durumları da Georg Simmel, Walter Benjamin ve David Le Breton’un bu kavrama ve duruma dair yaklaşımları zemininde ele alınmıştır.
Melih Cevdet Anday, edebiyat, hayal, roman.