İnsanların inançları, izlenimleri, beğenileri, yaşam tarzları kültürlerinin bir parçasıdır. Döngü, sonsuzluk, hareket, kader gibi anlamlar taşıyan çarkıfelek motifi geleneksel Türk sanatlarının birçok alanında kullanılmıştır. Makalenin amacı, geleneksel sanatlarda çarkıfelek motiflerinin hangi geleneksel sanat alanında üretilen eserlere uygulandığı, bu örneklerin tespit edilerek incelenmesi, çarkıfelek motif çeşitleri, anlamlarının tespit edilmesi ve elde edilen bilgilerin yazılı kaynak hâline getirilmesidir. Araştırmanın evrenini çarkıfelek motifi, örneklemini çarkıfelek motifinin uygulandığı geleneksel Türk sanatları eserleri oluşturmaktadır. Çarkıfelek motifi uygulanmış eser örnekleri incelenmiş, motiflerin uygulanış şekilleri ve kompozisyonları belirlenerek “Inkscape çizim programı” ile motifler çizilmiştir. Elde edilen bilgiler sonuç kısmında değerlendirilmiş ve geleneksel Türk sanatlarında kullanılan çarkıfelek motiflerinin korunmasına, tanıtılmasına yönelik önerilerde bulunulmuştur.

El sanatı, çarkıfelek, kültür, gelenek, motif.

In Traditional Turkish Arts, the passionflower motif is a part of people’s beliefs, impressions, tastes, lifestyles and cultures. The passionflower motif which carries meanings such as cycle, infinity, movement, and destiny, has been used in many areas of traditional Turkish arts. The aim of the report is to determine which traditional art field the wheel motifs are applied to, to determine and examine these examples, to determine the types of wheel motifs and their meanings, and to convert this information into a written source. Examples of works on which the passionflower motif was applied were examined the application methods and combinations of the motifs were determined and the motifs were drawn with the “Inkscape drawing program”. The information obtained was evaluated in the conclusion and suggestions were made for the preservation and promotion of the passionflower motifs used in traditional Turkish arts.

Handicraft, passionflower, culture, tradition, motif.